¨`*•.هواداران حامد بهداد.•*´¨

حس پنهان

به نام آنکه نیافریدتاسودکندآفریدتاجودکند

سلام خوبين؟

تابستون خوش ميگذره؟

آپ امروز يه كم حال وهواي حس پنهاني داره

كدومتون رفتين حس پنهان رو ديدين؟

تو قسمت نظرات خوشحال ميشم بيشتر نظراتتون راجع به حس پنهان باشه

بگين به نظرتون چه جور فيلمي بود؟

كدوم قسمتش جذاب تر بود

كي بهتر بازي كرد؟

و....

"حس پنهان"؛ محوریت یک مثلث عشقی آشنا

فیلم سینمایی "حس پنهان" ساخته مصطفی رزاق‌کریمی برای جذابیت بخشیدن به مثلث عشقی آشنا مولفه‌هایی را مورد توجه قرار داده که در کنار رویکرد تازه به شخصیت‌پردازی و ماجرا می‌توانست اهمیت خاص خود را پیدا کند.

به گزارش خبرنگار مهر،‌ رزاق کریمی در "حس پنهان" نگاهی دارد به زندگی یک زوج جوان در جامعه مدرن که با ورود یک تازه‌وارد تصویری از مثلث عشقی همیشگی ارائه می‌دهد البته با تلاش برای رویکردی نه چندان تازه به این موقعیت آشنا.

بخصوص از این وجه که ساخت اولین کار همواره همراه با یک سری پیش فرض‌ها برای یک فیلمساز است چون باید به نوعی تفکر و دغدغه‌ها و در عین حال مهارت‌های خود را در کنار هم پیوند داده و در اولین گام نمره قبولی را برای ورود به دنیای فیلمسازی حرفه‌ای دریافت کند.

فیلمساز برای برداشتن این گام مهم، یک زوج جوان را در جامعه معاصر و مدرن امروزی محور کار خود قرار داده تا با مانور دادن روی مسائل و مشکلات آنها به نوعی بخشی از همراهی مخاطب را بواسطه همین موقعیت اولیه در اختیار داشته باشد. هر چند فیلم‌های متعدد بر این بستر اولیه ساخته شده و همچنان می‌شود، اما حرکت بر مسیری تکراری و آشنا در اولین گام نمی‌تواند یک نقطه ضعف تلقی شود.

فیلم "حس پنهان" همانطور که اشاره شد زندگی یک زوج در مناسبات جامعه مدرن را مورد توجه قرار داده و به گفته بهتر طبقه‌ مرفه را در نظر داشته است. این وجه بخصوص در طراحی خاستگاه و شغل این زوج اهمیت پیدا می‌کند و قرار است بخشی از مشکلات و دور افتادن آنها از یکدیگر متأثر از روحیات و مناسبات خاص این طبقه اجتماعی باشد.

امیر (محمدرضا فروتن) مدیر یک شرکت تبلیغاتی است که البته بخش عمده و برجسته فعالیت‌های شرکت در فیلم به تبلیغات کارخانه تولید بستنی دایتی اختصاص یافته است. نویسنده و کارگردان تلاش کرده‌اند این شغل علاوه بر تبلیغ برای اسپانسر فیلم در شخصیت پردازی نیز کارکرد پیدا کند و به نوعی وجه تبلیغی آن تعدیل شود.

اما واقعیت این است که این ایده هر چند در قالب دیالوگ‌های امیر بخشی از گذشته و آرزوهای کودکی او را برجسته می‌کند، اما در موقعیت ترسیم شده و محوری فیلم تأثیری کارکردی ندارد. امیر موقعیت مردی را دارد که در گیر و دار روابط سرد با همسرش وقتی به طور اتفاقی با دختری جوان آشنا می‌شود، متفاوت بودن او، دنیا و فضایش موجب می‌شود یک رابطه جدید را تجربه کند.

اما کارکردی که شغل او توانسته در موقعیت ترسیم شده پیدا کند در حد اشاره‌های حسرتبار به خاطره کودکی او از بستنی خوردن و علاقه‌اش به بستنی است که در طرح ایده‌های جدید برای تبلیغات باید تأثیر بگذارد. این همه کارکرد شغل خاص امیر در موقعیت بحرانی‌اش است. بعلاوه او به اتومبیلرانی هم علاقه‌ای خاص دارد و در شرایطی که وارد رابطه‌ای دوگانه شده، این مهارت قرار است بخشی از کشمکش و ناآرامی‌های درونی‌اش را به تصویر بکشد.

اما این وجه هم از آنجا که به گونه‌ای موردی با آن برخورد شده بیشتر فضایی برای گرفتن تصاویری متفاوت از جریان عمومی فیلم است و گریزهایی که از وسط شهر به بیابان و صحرا و ... برای نمایش تلاطمات درونی او زده می‌شود، باز هم نتوانسته در بطن موقعیت وارد شود.

سیمین (مهتاب کرامتی) نیز یک روانپزشک با همه پیش‌فرض‌هایی است که از این کاراکتر می‌توان داشت. زنی که به دلیل تخصص خود دچار ذهنیات خاص و قانونمند و البته پرهیز از بچه‌دار شدن به خاطر ترس از بیماری‌های روحی،‌ روانی و جسمی و ... است. در واقع بخشی از سردی که در رابطه این زوج ایجاد شده می‌تواند به این تعاریف اولیه بازگردد و بخش دیگر به دلایل عام.

شغل سیمین از یک جهت دیگر نیز در فیلم کارکرد پیدا کرده که به شکلی اغراق‌شده، نمایشی جلوه می کند. به این مفهوم که این قرینه پردازی را می‌کند که سیمین با وجود شنیدن درد و دل بیماران و رفع مشکلات روحی روانی آنها، خودش هم به نوعی بیمار است و از این مسئله خبر ندارد. بعلاوه یک گره‌گشایی مهم در فیلم هم به واسطه شغل او و شنیدن اعترافات برادر ندا (بهرام - حامد بهداد) انجام می‌شود که از لابلای اعترافات او می‌فهمد شوهرش (امیر) وارد رابطه با خواهر او (ندا) شده است!

در فیلم "حس پنهان" تلاش شده ترسیم یک مثلث عشقی آشنا به واسطه ورود یک کاراکتر فرعی جذاب به نوعی تازه شود و نیم نگاهی هم به مباحث روانشناختی و بیماران روانپریش داشته باشد. حضور کاراکتر بهرام بخصوص با بازی بهداد این قابلیت را دارد تا فضا و روابط را تا حدی تازه کند و در بطن همه رفت و برگشت‌ها و پیشرفت ماجرا نوعی ترس پنهان را تزریق کند.

حضور کاراکتر برادری روانپریش که علاقه‌ای خاص و بیمارگون به خواهرش (ندا - نیوشا ضیغمی) دارد و به نوعی توجه و علاقه ندا را به هیچکس جز خودش برنمی‌تابد، از نقاط قوت فیلم است که می‌تواند تا حدی مثلث عشقی آشنا را واجد وجوه تازه کند.

اما مسئله این است که فیلم با توجه به همه موارد ذکر شده فقط نمی‌تواند با تکیه بر جذابیت اشاره شده حرکتی موفق و حساب شده داشته باشد و نیاز به پرداختی حساب‌شده‌تر و جزئی‌تر در روابط و پرداخت شخصیت‌ها دارد تا بتواند اهمیت دیدن یک قصه تکراری را بر پرده سینما بالا ببرد.

فیلم سینمایی "حس پنهان" برای جذابیت بخشیدن به قصه تکراری شکلگیری یک مثلث عشقی مولفه‌هایی را مورد توجه قرار داده که در کنار رویکرد تازه به شخصیت پردازی و طراحی اتفاقات می‌توانست اهمیت خاص خود را پیدا کند. اما تنها تکیه بر وجه تازه یافته حضور یک کاراکتر روانپریش، توانایی اداره کلیت فیلم را تا انتها ندارد.

"حس پنهان" اولین فیلم بلند سینمایی مصطفی رزاق کریمی و درباره زندگی یک زوج جوان است که با ورود یک دختر جوان دچار بحران‌هایی می‌شود. محمدرضا فروتن، مهتاب کرامتی، آتیلا پسیانی، شهره سلطانی، حامد بهداد، نیوشا ضیغمی و شیوا بلوریان بازیگران فیلم هستند.

ابراهیم حاتمی‌کیا مشاور کارگردان، فریدون فرهودی بازنویس فیلمنامه و اصغر پورهاجریان طراح جلوه‌های ویژه این فیلم هستند که محصول مشترک دکافیلم و مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی است. "حس پنهان" در بخش فیلم‌های اول بیست و ششمین جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد و در بخش‌های بهترین فیلم اول و بازیگر نقش مکمل زن نامزد بود. این فیلم از چهارشنبه پنجم تیرماه در گروه سینمایی آزادی جایگزین "همخانه" شده است.

گفت و گو با مصطفى رزاق كريمى كارگردان فيلم حس پنهان

چشم ها سخــن مى گويند

مصطفى رزاق كريمى يكى از مستند سازهاى باسابقه ايران است كه آثارى همچون يادويادگار و.‎/‎/‎/‎/‎/ را در كارنامه دارد. او به همراه برادرش مرتضى چندين فيلم از جمله اين زن حرف نمى زند (احمد امينى)، چه كسى امير را كشت(مهدى كرم پور )و.‎/‎/ را تهيه كرده اند. حس پنهان نخستين ساخته بلند و سينمايى مصطفى رزاق كريمى است. فيلمى كه به حتم در اين روز ها آن را ديده ايد اما ما زمان انجام گفت و گوى آن را نديده بوديم. بنابراين حالا راحت تر مى توانيد صحبت هاى رزاق كريمى را با خود فيلم تطبيق دهيد.

* پيش از اين شما را بيشتر به عنوان مستند ساز مى شناختيم كه سال ها هم در ايران نبوديد. داستان حس پنهان كه نخستين فيلم داستانى شماست از كجا شروع شد

- من در سال ۱۹۷۸ ميلادى براى ادامه تحصيل از ايران خارج شدم. رشته اى را كه انتخاب كردم معمارى بود اما در سال سوم كه بودم يكى از استادانم گفت: تو در معمارى بد نيستى اما بهتر است كه سراغ سينما بروى و آن را ادامه بدهى. من هم حرف ايشان را گوش كردم و در سال ۱۹۸۲ به صورت حرفه اى مستند سازى را آغاز كردم. با بچه هاى دانشگاه همكارى كردم و نخستين فيلمم را در وين ساختم. بعد از ان نخستين فيلم داستانى ام را به نام غريبه به شكل ۱۶ ميليمترى مقابل دوربين بردم. سال هاى بعد تر فيلمى را مى خواستم بسازم درباره آرتور رمبو شاعر كه وزارت آموزش و پرورش اطريش تهيه كنندگى آن كار را قبول كردند. در اين سال هايى كه فيلم داستانى هم مى ساختم هيچگاه تحقيقات براى فيلم هاى مستند را فراموش نكردم. تا اين كه يكى ديگر از اساتيدم گفت: سينماى مستند و داستانى با هم رفيق هستند. هرگاه كه به سراغ سينماى داستانى بروى باز هم به سينماى مستند احتياج خواهى داشت. بسيار مستند هاى سفارشى كار كردم. به عمد از واژه سفارشى استفاده مى كنم، چون اين واژه در آنجا داراى ارزش است و به او احترام مى گذارند. در اينصورت من ياد گرفتم كه بايد حرفه اى شوم و به خواسته تهيه كننده عمل كنم. اينجا بود كه فهميدم براى حرفه اى شدن نبايد فيلم شخصى ساخت و مخاطب را از نظر دورداشت. به اين ترتيب فيلم مستند و داستانى را همزمان مى ساختم، اما هيچگاه به فكر ساختن فيلم بلند سينمايى نبودم.سال ۱۹۸۸ بود كه به من پيشنهاد ساخت فيلم سينمايى هم شد. اما ترجيح دادم منتظر يك فرصت مناسب بمانم.

* در ايران چگونه كار را شروع كرديد

- پس از ورودم به ايران با دو فيلمساز برجسته يكى در سينماى داستانى و ديگرى در سينماى مستند آشنا شدم. ابراهيم حاتمى كيا و فرهاد ورهرام هنرمندانى بودند كه بسيار به من كمك كردند. البته من با حاتمى كيا سال ۱۹۹۰ آشنا شدم در وين كه ايده اصلى فيلم از كرخه تا راين هم همانجا شكل گرفت. بعد ها كه ايران آمدم چون سال ها دور بودم تصميم گرفتم با توليد فيلم هاى مستند تجربه هاى خودم را نسبت به ايران هم كامل كنم. با اين تصميم به همراه برادرم مرتضى رزاق كريمى دفتر تهيه دگا فيلم را تأسيس كرديم و سفرهاى ما به نقاط مختلف ايران براى تحقيقات شكل گرفت. اين اتفاق منجر به ساخت مستند يادويادگار شد. مستند هاى سفارشى بسيارى را كار كردم اما هيچگاه سمت سينماى داستانى نمى رفتم. با خودم فكر مى كردم كه بايد به داستان ساده اى برسم تا بتوانم آن را بسازم. داستانى كه به لحاظ قلبى بتوانم با آن رابطه برقرار كنم. بعد از يادويادگار روزى پيشنهاد حس پنهان به من شد. از ايده فيلم بسيار خوشم آمد. محور خانواده بود و من سال ها در اطريش دغدغه آن را داشتم. در ايران هم با سفرهاى طولانى كه داشتم اين دغدغه ها شكل ديگرى به خود گرفت. ايده را با فريدون فرهودى درميان گذاشتم و ايشان فيلمنامه را نوشتند.

* در فيلم هايى كه ساخته ايد و حتى در كارهاى مستند به استفاده از عوامل حرفه اى اعتقادى راسخ داشته ايد. اين نگاه در حس پنهان هم ادامه پيدا كرد و به جز فرشاد محمدى كه براى دومين بار پشت دوربين فيلم بلند قرار مى گرفت باقى عوامل از عوامل حرفه اى بودند. اين علاقه از كجا نشأت مى گيرد

- ما در سينماى ايران مشكل تهيه كننده حرفه اى داريم. در اروپا تهيه كننده كارگردان را انتخاب مى كند. در صورتى كه در ايران عموماً برعكس است. از نظر حرفه اى اين اشتباه است. كارگردان بايد تهيه كننده را قبول كند. البته از آن سو هم بايد تهيه كننده اى باشد كه به تمام اطراف كار اشراف داشته باشد. هميشه گفته ايم در سينماى ايران مشكل بازيگر و نويسنده داريم. اما هيچگاه نگفته ايم كه بايد به فكر تهيه كننده حرفه اى باشيم.

* اگر بخواهييم تهيه كننده حرفه اى را به شكل جامع تعريف كنيم به چه نكاتى اشاره مى كنيد

- تهيه كننده در نگاه نخست بايد به كليت كار اشراف داشته باشد. بايد موضوع و فيلمنامه را به درستى بشناسد و ارزش ماندگارى كار را بشناسد. آن وقت مى تواند روى اثر سرمايه گذارى كند. به طور حتم ارزش كارى كه قرار است ۲ ماه باقى بماند با فيلمى كه مى خواهد سال ها ماندگارى داشته باشد تفاوت مى كند. نيروهايى هم كه مى خواهند در آن كار حاضر باشند متفاوتند. اين تعريف اول تهيه كنندگى است.

* عوامل فيلم حس پنهان را هم به همين شكل دعوت كرديد

- هيچگاه عادت نكرده ام تا پايان داستان هنرپيشه انتخاب كنم. زمانى كه داستان حس پنهان به پايان رسيد به همراه بهرام صحيحى كه دستيارم بود تعداد زيادى فيلم را تماشا كردم و به يك تعداد انتخاب اوليه رسيديم. مهدى كرم پور و ابراهيم حاتمى كيا هم چند بازيگر را به من پيشنهاد دادند. بعد تهيه كننده تماس گرفتند و بازيگران آمدند. ابتدا محمدرضا فروتن مى گفت دوست دارد نقش بهرام را كه بعد ها حامد بهداد آن را ايفا كرد بازى كند. اما من دوست داشتم ايشان امير را بازى كنند.

* شما كه سال ها مستند كار كرده بوديد با بازيگران چگونه ارتباط برقرار كرديد

- طى سال ها تحصيل در خارج از كشور آموختم كه كارگردان در كار نبايد داراى واسطه باشد. يك فيلمساز بايد بتواند به راحتى با بازيگر خود ارتباط برقرار كند. بنابراين حضور بازيگردان را سر صحنه نمى پسندم. از ديگر سو مستند به من ياد داده كه بازيگر را درباره نقش خود درگير تحقيق كنم. بنابراين خانم كرامتى را مدت ها به يكى از دوستان پزشك سپردم تا بتواند به درستى با پزشكان و بيماران ارتباط برقرار كند. يك روز دوستم تماس گرفت و گفت: خانم كرامتى امروز بيمارى را ويزيت كردند و فهميدم حالا مى توانيم كار را شروع كنيم. اين نگاه در مورد بازيگران ديگر هم وجود داشت. ما بسيار درباره لحن، نوع نگاه و بسيارى ديگر از ويژگى هاى شخصيت امير با هم صحبت كرديم. حامد بهداد مثلاً سؤال مى كرد چرا زبان من هميشه خشك است چرا چشمانم مى زند منطق ها عرضه شد و پس از يك جمعبندى نهايى كار را شروع كرديم.

* به نكته خوبى اشاره كرديد. مستند نمايى در يك فيلم داستانى اغراق در بازى بازيگران را دور مى كند و كار را طبيعى تر جلوه مى دهد.‎/‎/‎/

- در سينما كارگردان حركت و شخصيت را انتخاب كرده و به شما نشان مى دهد. بنابراين همه چيز مى تواند طبيعى تر باشد. اما در جايى همانند تئاتر تماشاگر آنچه را مى خواهد بر مى گزيند. بنابراين بازيگر بايد ديگران را متوجه خود كند. در سينما ما نياز به اغراق نداريم. كارگردان در تئاتر بايد شخصيت را همان گونه ببيند كه هست. كم و بيش ديدن او و بازيگر را گمراه كرده و به اغراق مى رساند. برخى فكر مى كنند كه فيلم مستند ميزانسن نمى خواهد. اما من هميشه زمانى هم كه مستند مى سازم صحنه را به گونه اى مى چينم كه به تهيه كننده بگويم در كارم چند ميزانسن سينمايى نيز وجود دارد. بنابراين با اين كه مستند و داستانى با هم تفاوت دارند، اما مى توانند برهم تأثير بگذارند.

* به مقوله تهيه كنندگى حرفه اى اشاره كرديد. در اين سال ها كه چند فيلم را هم در دفتر دگا فيلم تهيه كرده ايد سعى داشته ايد بر مدار تهيه كنندگى حرفه اى عمل كنيد يا شما هم در گرداب سيستم تهيه كنندگى ايران گرفتار آمده ايد

- من فقط در اطريش نبوده ام. در كشورهاى ديگر هم كار كرده ام. مبناى توليد در كشور هاى مختلف متفاوت است و فكر مى كنم نمى شود كشورهاى مختلف را با هم مقايسه كرد. ويژگى هاى فرهنگى هر كشورى ساختار كار در آن كشور را نشان مى دهد. حتى به نقاط مختلف ايران هم كه سفر مى كردم هيچ نقطه اى را با نقطه ديگر مقايسه نمى كردم. همه جا فرهنگ خود را دارد كه بسيار قابل احترام است. در ايران من سعى كردم خودم را مطابقت دهم. در اروپا فيلم ساختن بسيار مشكل است. شما نمى توانيد بى خود به طور مثال نور اضافى سفارش بدهيد. يا فلان لوكيشن را بيشتر از زمان تعيين شده در اختيار بگيريد. ابتداى كار پس از توافقات اوليه روى برآورد شما امضا مى گيرند و اگر هر عضوى نتواند به وظيفه خود عمل كند سريع تعويضش مى كنند. اما در ايران برآورد ها كاملاً حدسى است كه چندين بار در طول كار تغيير مى كند. بارها برآورد را تجديد مى كنند.

* در طول ساخت فيلم به چه نكته اى توجه داشتيد كه دوست داشتيد تماشاگر آن را ببيند

- به چشم شخصيت ها. من تمام حس ها را در چشم بازيگران پنهان كرده بودم و از فرشاد محمدى فيلمبردار فيلم هم خواستم كمك كند تا ما چشم بازيگران را كامل ببينيم. حس هاى پنهان از چشم ها ممكن است بيرون بيايد.

همشهري امارات وحس پنهان

بازيگراني چون محمدرضا فروتن، حامد بهداد، نيوشا ضيغمي و مهتاب كرامتي. كه رزاق كريمي دليل استفاده از آنها را فقط تضمين گيشه نمي‌داند: « اين فيلم شخصيت‌محور است و در جلساتي كه با بازيگران و همكارانم داشتم تاكيد من اين بود كه حس‌ها و درگيري‌هاي آدم‌ها با درون خود نشان داده شود و حس مي‌كنم اين بازيگرها انتخاب‌هاي مناسبي بودند زيرا توانستند آنچه را كه مد نظرمان بود به خوبي اجرا كنند.»

اين فيلم داستان زوج جواني به نام‌هاي امير و سيمين را روايت مي‌كند كه ورود يك دختر جوان به زندگيشان، روابط آنها را با يكديگر دچار مشكل مي‌سازد. او براي فيلمنامه اين كار 2 سال وقت صرف كرده است: «نگارش اين فيلمنامه حدود 2 سال طول كشيد، البته نه به طور مستمر بلكه در مقاطع مختلف نوشته و در انتها بازنويسي هم شد.»

:درآخر

خدایا عذر می خواهم از اینکه در مقابل تو می ایستم

و از خود سخن می گویم

و خود را چیزی به حساب می آورم که تو را شکر کند

و در مقابل تو بایستد و خود را طرف مقابل به حساب آورد

خدایا آنچه می گویم از قلبم می جوشد

و از روحم لبریز می شود.

خدایا دل شکسته ام، زجر کشیده ام، ظلم زده ام،

از همه چیز ناامید و از بازی سرنوشت مأیوسم،

در مقابل آینده ای تیره و مبهم و تاریک فرو رفته ام،

تنها ترا می شناسم ، تنها به سوی تو می آیم،

تنها با تو راز و نیاز می کنم.

"مناجات شهيدچمران"

ليلة الرغائب مبارك

دوستاي نازنين شب جعه شب آرزوهاست...

يه سري اعمال داره كه توي مفاتيح هستش

روزه ي روز5شنبه هم مستحبه...

اين شب رو تبريك مي گم به همه تون

وازتون مي خوام كه من رو حتما دعا كنين...

اين شب رو از دست ندين...خيلي شب با بركتيه..

نماز شب ليلة الرغائب هم كه توي مفاتيح توضيحش داده شده رو هم حتما بخونين

(التماس دعاي مخصوص)

شب آرزوها مبارك

+نوشته شده در یکشنبه شانزدهم تیر 1387ساعت16:20توسط زهرا |